bk. portakal kabuğumsu görüntü.

a. Çakıl taşı ile döşenmiş yol: “Kayaların kenarından, bir çakıl yol hafifçe yükselir, onun bulunduğu geniş meydanlığa varırdı.” -S. F. Abasıyanık.

Meyve çok bol olmak: Bu yıl meyveler çakıla galdı.

a. Çakılabilmek işi.

(nsz) Çakılma imkânı veya olasılığı bulunmak.

a. Çakılayazmak işi.

(nsz) (çakıla'yazmak) Çakılır gibi olmak.

Çakıllı toprak.

Çok sık anlamında kullanılır.

a. 1. Bir çarkın yalnız bir yöne doğru işlemesine yol verip tersine dönmesini önleyen veya değirmen, su dolabı vb. makinelerin işleyişini çıkardığı sesle kontrole yarayan parça. 2. Elde çevrildikçe gürültülü ses çıkaran, değirmi biçiminde bir çocuk oyuncağı. 3. Koyunların kuyrukları altındaki kıllara yapışıp kuruyan pislik.

1. Terbiyesiz. 2. Geçimsiz. 3. Pis, kirli, dağınık.

Taşlı un.

a. Çakıldamak işi.

(nsz) Sürtünen, yuvarlanan çakıl taşları gibi ses çıkarmak.

a. Çakıldatmak işi.

(-i) Çakıldama işini yaptırmak.

Değirmende buğdayın bittiğini haber veren bir aygıt.

Ardahan ili, Çayırbaşı bucağına bağlı bir yerleşim birimi.

bk. çakıldak (III)

Şakırtı, takırtı

sf. 1. Çivi, kazık vb. bir şeyle tutturulmuş: “Duvara çakılı büyük rakkaslı saati tamire götüren hademe, Reşat'ın omzuna adamakıllı bindirmiş.” -Y. Z. Ortaç. 2. Çakılmış, bir şeye bağlı: “Genç kadın forsaların çakılı bulunduğu oturak dairesini görmeyi merak ediyordu.” -F. F. Tülbentçi. 3. Yeri değişmez, sabit: “Gülnaz için için ağlıyor, gözleri hep öyle döşemeye çakılı.” -E. Işınsu.

1) yerini veya biçimini değiştirmeden durmak; 2) iz bırakmak: “O günkü sözleri çakılı kaldı bende.” -N. Cumalı.

Bir E kümesi üzerindeki bir f : E E işlevi için, f (x) = x eşitliğini gerçekleyen (...)noktası. (…)

(…)

Çakıl yatağı, taşlı tarla.

bir yerde uzun süre hareketsiz kalmak: “Bir arıza yapsa araba çakılıp kalacağız.” -Ç. Altan.

a. Çakılma işi.

a. Çakılıvermek işi.

(nsz, -e) (çakılı'vermek) Çabucak veya ansızın çakılmak.